δικαιώματα

ΔΟΘΗΚΕ ΣΤΗ ΧΩΡΑ ΜΑΣ ΜΕ ΑΠΑΝΤΗΣΗ ΤΗΣ Ε.Ε ΣΕ ΕΡΩΤΗΜΑ ΤΟΥ ΥΠΑΑΤ

«Πράσινο φως» της Κομισιόν για αναθεώρηση των Δικαιωμάτων

 

  • Ποιες προϋποθέσεις έθεσε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή για την αλλαγή του μοντέλου σύγκλισης

 

Μετά τη γνωστοποίηση της πρόθεσης της κυβέρνησης και του ΥΠΑΑΤ για αναθεώρηση της κατανομής των Δικαιωμάτων, δηλαδή του μοντέλου σύγκλισης, την οποία πρώτη η «Αγροτική έκφραση» ανέδειξε και μετά από το «θόρυβο» που ξέσπασε, ειδικά για το εάν έχει δικαίωμα η χώρα μας να προχωρήσει σε τέτοιου είδους αλλαγές, πριν τη λήξη της υφιστάμενης ΚΑΠ, δηλαδή προ του 2020, η «Αγροτική έκφραση» σας παρουσιάζει σήμερα, την απάντηση που έδωσε η Κομισιόν στις 14 Ιουλίου 2016, σε σχετικό ερώτημα που είχε καταθέσει πέρυσι σε ανύποπτο χρόνο το ΥΠΑΑΤ και συγκεκριμένα στις 21 Ιουνίου 2016.

Η απάντηση προέρχεται όπως προαναφέρθηκε από την Κομισιόν και ειδικότερα από το Γενικό Διευθυντή της Γεωργίας και Αγροτικής Ανάπτυξης κ. Joost KORTE και η οποία είναι η εξής:

 «Αγαπητή κα Καρκούλια,

Παρακαλώ βρείτε εδώ τα στοιχεία απάντησης ως προς τα ερωτήματα που περιλαμβάνονται στο από 21ης Ιουνίου 2016 e-mail σας σχετικά με το Άρθρο 25 του Κανονισμού (ΕΕ) Αριθ. 1307/2013[1] ως προς μια πιθανή αναθεώρηση του μοντέλου εσωτερικής σύγκλισης.

Ερωτάτε εάν η Ελλάδα, η οποία αποφάσισε να εφαρμόσει το λεγόμενο μοντέλο “τούνελ” για την εσωτερική σύγκλιση (Άρθρο 25(4)), θα μπορούσε, για παράδειγμα, να τραπεί σε ένα γραμμικό μοντέλο (π.χ. “κατ’ αποκοπή το 2019”) ή να αλλάξει το “ποσοστό προστασίας” που καθορίζεται σε συνάρτηση με το Άρθρο 25(7). Ερωτάτε εάν αυτή η αναθεώρηση θα μπορούσε να γίνει ανά πάσα στιγμή και καταλήγετε ότι αυτό το ερώτημα δεν απαντάται με σαφήνεια από τους σχετικούς κανονισμούς.

 

Όπως εξηγείται στην επιστολή της 1ης Οκτωβρίου 2014 προς τις Πολωνικές αρχές[2]εάν ορισμένο Κράτος Μέλος θα είχε πρόθεση να αναθεωρήσει μία ή περισσότερες από τις αποφάσεις του σχετικά με την εφαρμογή της μεταρρύθμισης της ΚΑΠ, θα έπρεπε να εκτιμηθεί εάν μια τέτοια αναθεώρηση είναι συμβατή με τον Κανονισμό (ΕΕ) Αριθ. 1307/2013 ή/και τον Κανονισμό (ΕΕ) Αριθ. 639/2014. Μια τέτοια ανάλυση θα έπρεπε επίσης να γίνει υπό το φως των σκοπούμενων πολιτικών και της εφαρμογής τους”.

Ο Κανονισμός δεν περιέχει διάταξη, η οποία να ορίζει ρητώς ότι μια αναθεώρηση του μοντέλου σύγκλισης απαγορεύεται. Συνεπώς, κατ’ αρχήν, η Ελλάδα θα μπορούσε να σκεφθεί μια αναθεώρηση του εφαρμοζόμενου μοντέλου σύγκλισης.

Ωστόσο, αναλογιζόμενοι τον σημαντικό αντίκτυπο που θα είχε οποιαδήποτε αναθεώρηση του μοντέλου σύγκλισης για όλα τα εμπλεκόμενα μέρη, είναι κρίσιμο να εκτιμήσετε ενδελεχώς τις συνέπειες: οποιαδήποτε αναθεώρηση θα πρέπει να σέβεται τους στόχους πολιτικής που θέτει ο Κανονισμός και επίσης τις γενικές αρχές του Δικαίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και συγκεκριμένα τις αρχές περί μη διακρίσεων, περί αναλογικότητας, περί ασφάλειας δικαίου και περί δικαιολογημένης εμπιστοσύνης, τόσο ως προς την ουσία όσο και ως προς τον χρόνο εφαρμογής.

Αναφορικά με το ερώτημά σας σχετικά με το χρονικό σημείο της αναθεώρησης, ως γενική αρχή, η δικαιολογημένη εμπιστοσύνη των γεωργών, τουλάχιστον για το τρέχον έτος υποβολής αιτήσεων, πρέπει να γίνει σεβαστή (σ.σ του 2016). Έτσι, σύμφωνα με την γνώμη των υπηρεσιών μου, οποιαδήποτε αναθεώρηση της διαδικασίας σύγκλισης θα πρέπει να αποφασισθεί και να κοινοποιηθεί εγκαίρως στους γεωργούς πριν από την έναρξη των αιτήσεων για το έτος υποβολής, ως προς το οποίο η αναθεώρηση θα εφαρμοσθεί.

 

Εντός αυτού του γενικού πλαισίου, σε περίπτωση που η Ελλάδα αποφασίσει να αναθεωρήσει την απόφασή της, η οποία βασίσθηκε στο μοντέλο “τούνελ”, αναφορικά με την εσωτερική σύγκλιση, και κοινοποιήθηκε μέσω του συστήματος ISAMM την 1η Αυγούστου 2014, μια τέτοια αναθεώρηση θα πρέπει να εκτιμηθεί προσεκτικά και να είναι δεόντως αιτιολογημένη στην βάση αντικειμενικών και αμερόληπτων κριτηρίων.

 

Πιο συγκεκριμένα, η αιτιολόγηση της αναθεώρησης θα πρέπει να λαμβάνει υπόψη την λογική των αρχικών αποφάσεων που ελήφθησαν από τις ελληνικές αρχές σχετικά με το μοντέλο σύγκλισης. Ειδικότερα, η Ελλάδα αποφάσισε να παρεκκλίνει από την γενική πολιτική στόχευση που αναφέρεται στην αιτιολογική σκέψη (23) ότι: “(…) όλα τα δικαιώματα ενίσχυσης που θα ενεργοποιηθούν το 2019 σε ένα κράτος μέλος ή σε μια περιφέρεια πρέπει να έχουν ενιαία μοναδιαία αξία” εφαρμόζοντας το Άρθρο 25(4). O πολιτικός στόχος που διείπε μια τέτοια παρέκκλιση ήταν “(…) να αποφευχθούν οι διασπαστικές οικονομικές επιπτώσεις για τους γεωργούς (…)”. Επιπλέον, σύμφωνα με το Άρθρο 25(7), η Ελλάδα εφαρμόζει το μέγιστο “ποσοστό προστασίας”, το οποίο, σύμφωνα με την αιτιολογική σκέψη (23), είναι εφικτό “(…) προκειμένου να αποφευχθούν απαράδεκτα διασπαστικές απώλειες για ορισμένους γεωργούς (…)”.

 

Θα ήθελα επίσης να υπογραμμίσω ότι, καθώς μια τέτοια αναθεώρηση δεν προβλέπεται ρητώς, ο Κανονισμός δεν προβλέπει αντιστοίχως ούτε τους πρακτικούς τρόπους εφαρμογής της. Θα πρέπει, κατά συνέπεια, να τις εκπονήσετε σε συμβατότητα με τις αρχές του Κανονισμού, ιδίως εκείνες που πηγάζουν από τις διατάξεις του Άρθρου 25(8) σχετικά με τα “ίσα βήματα” και επίσης τις διατάξεις που διέπουν την λειτουργία του εθνικού αποθεματικού, όπως επεξηγείται και στο έγγραφο εργασίας “Το αποθεματικό στο πλαίσιο του Καθεστώτος Βασικής Ενίσχυσης”, το οποίο είναι διαθέσιμο στο CircaBC.

 

Σε κάθε περίπτωση, θα πρέπει να αναγνωριστεί ότι οποιαδήποτε αναθεώρηση του μοντέλου σύγκλισης, στο παρόν στάδιο, θα επέφερε αναπόφευκτα πραγματικά σημαντικές αλλαγές σε όλους τους γεωργούς και ότι η Επιτροπή δεν είναι σε θέση να εκτιμήσει όλους τους πιθανούς ή/και υπαρκτούς κινδύνους σχετικά με την αλλαγή απόφασης. Είναι αδύνατον να εκτιμηθούν όλα τα πιθανά ή/και πραγματικά οφέλη για τους γεωργούς και την διοίκηση. Είναι, τέλος, αρμοδιότητα των Κρατών Μελών να εφαρμόζουν την ΚΑΠ σε συμμόρφωση με τους κανόνες που τίθενται στους Κανονισμούς. Ο κίνδυνος νομικών προσφυγών από τους δικαιούχους θα πρέπει επίσης να εξετασθεί προσεκτικά, ειδικότερα εν όψει της επίπτωσης που θα έχει στην βασική ενίσχυση, αλλά και εν όψει των πιθανών επιπτώσεων που θα έχει στην εφαρμογή άλλων χαρακτηριστικών του συστήματος άμεσων ενισχύσεων, ιδίως ως προς την μείωση του μηχανισμού ενισχύσεων ή το επίπεδο των “πράσινων” (οικολογικών) ενισχύσεων ή των ενισχύσεων νέων αγροτών.

 

Τέλος, σε περίπτωση που οι ελληνικές αρχές αποφάσιζαν εν τέλει να θέσουν σε εφαρμογή μια αναθεώρηση, αυτή η απόφαση θα πρέπει να κοινοποιηθεί σύμφωνα με το Άρθρο 76 του Κανονισμού (ΕΕ) Αριθ. 639/2014. Σύμφωνα με την εν λόγω διάταξη, το Κράτος Μέλος διαθέτει μια προθεσμία “τεσσάρων εβδομάδων μετά τη λήψη της εν λόγω απόφασης” να κοινοποιήσει την απόφασή της. Συναφώς, “η κοινοποίηση αυτή περιλαμβάνει τις λεπτομέρειες της απόφασης και, κατά περίπτωση, αιτιολόγηση, καθώς και τα αντικειμενικά κριτήρια με βάση τα οποία ελήφθη η απόφαση”. Λαμβανομένου υπόψιν του Άρθρου 18 του Κανονισμού (ΕΕ) Αριθ. 641/2014, σας καλώ να ανακοινώσετε οποιοδήποτε σχέδιο αναθεώρησης στην ηλεκτρονική θυρίδα AGRI-DP-ISAMM@ec.europa.eu χωρίς καθυστέρηση, ώστε η απαραίτητη φόρμα ειδοποίησης ISAMM να διατεθεί στις αρμόδιες εθνικές αρχές σας.

 

Η παρούσα γνώμη παρέχεται επί τη βάση των στοιχείων που αναφέρονται στο e-mail σας από 21 Ιουνίου 2016 και με βάση την παραδοχή ότι σε περίπτωση που προκύψει διαφορά στην οποία να εμπλέκεται το Ενωσιακό δίκαιο, σύμφωνα με την Συνθήκη για την λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, θα εναπόκειται, εν τέλει, στο Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης να αποφανθεί για την αυθεντική ερμηνεία του εφαρμοζόμενου Ευρωπαϊκού Δικαίου.

 

Με εκτίμηση,

Joost KORTE

Από την εφημερίδα «Αγροτική έκφραση» του Σαββάτου 18/11/2017

[1]    Εις το εξής, οποιαδήποτε νομική αναφορά γίνεται στην παρούσα επιστολή, γίνεται σχετικά με τον Κανονισμό (ΕΕ) Αριθ. 1307/2013, εκτός εάν δηλώνεται διαφορετικά.

[2]    Η αναφερόμενη επιστολή είναι διαθέσιμη στο CircaBc στο ακόλουθο αρχείο: …

 

Posted in Ειδήσεις, Επικαιρότητα.